شما اینجا هستید
جهان » ماجرای کشیش زندانی و اختلاف ترکیه و آمریکا

زندانی شدن آندرو برونسون کشیش مسیحی در ترکیه و خودداری آمریکا از استرداد فتح الله گولن روحانی ترک تبار مسلمان، این روزها به موضوع اختلاف جدید و تنش در روابط آنکارا و واشنگتن تبدیل شده است.

به گزارش ولات نیوز، آندرو برونسون کشیش آمریکایی در ترکیه که به اتهام همکاری با گروه گولن و نیز جاسوسی به نفع آمریکا در ترکیه بازداشت و زندانی شده و چند روز پیش حکم محکومیت او به حبس خانگی تبدیل شد، تنش جدیدی را در روابط رو به بهبود بین ترکیه و آمریکا ایجاد کرد

همچنین خودداری آمریکا از استرداد فتح الله گولن روحانی مسلمان ترک تبار ساکن آمریکا که متهم ردیف اول کودتای دو سال پیش ترکیه می‌باشد، در ماه های گذشته دلیل تنش و اختلاف بین مقامات آنکارا و واشنگتن شده است.

مقامات آنکارا با تشکیل پرونده و ارسال مدارک خواهان استرداد گولن از آمریکا شده اند ولی هشت درخواست دولت ترکیه در این زمینه از سوی مقامات آمریکا رد شده و همین امر سبب خشم مقامات آنکارا شده است.

گولن که دارای قرائت خاصی از اسلام موسوم به اسلام آمریکایی است، از دهه ۷۰ میلادی با تشکیل شبکه ای موسوم به ‘جنبش خدمت’ (هیزمت) اقدام به راه‌اندازی سرویسی برای خدمت عمومی و آموزشی کرده و بسیاری معتقدند که او با کمک مالی و پشتیبانی آمریکا در صدد جایگزین کردن اسلام آمریکایی در کشورهای مسلمان است.

بسیاری از منتقدان دولت ترکیه و برخی رسانه های آمریکایی، دستگیری برونسون کشیش آمریکایی در ترکیه و خودداری از استرداد گولن را به هم مرتبط دانسته و اقدام ترکیه برای زندانی کردن این کشیش را گروکشی عنوان کرده اند، اما دولت ترکیه این ادعا را رد کرده و محاکمه و زندانی شدن این کشیش آمریکایی را روند عادی حقوقی در رسیدگی به یک پرونده قضایی عنوان کرده است.

برونسون که به اتهام همکاری با گروه گولن و پ.ک.ک و نیز جاسوسی به نفع آمریکا در شهر ازمیر ترکیه بازداشت شده بود، اخیرا در دادگاه این شهر به حبس خانگی محکوم شده است.

دادگاه شهر ازمیر ترکیه حکم بازداشت در زندان این کشیش آمریکایی را به علت وضعیت جسمانی وی به حبس خانگی تبدیل کرد.

به گزارش خبرگزاری آناتولی، دادگاه رسیدگی کننده در جلسه ماه گذشته خود با در نظر گرفتن جمع آوری اسناد مربوط به وقوع جرم، وضعیت جسمانی متهم و بدون در نظر گرفتن تابعیت، حکم او صادر کرد.

برونسون نهم دسامبر ۲۰۱۶ (۱۹ آذرماه ۱۳۹۵) با شکایت دادستانی ازمیر و به اتهام همکاری با گروه‌‌های تروریستی و تلاش برای اقدامات خرابکارانه بازداشت شده بود.

دولت آمریکا در یک سال و نیم سال گذشته همواره خواهان آزادی این کشیش بوده و محاکمه وی در این مدت جزو اختلافات آنکارا و واشنگتن بوده است.

مقامات واشنگتن معتقدند که این کشیش به علت خودداری آمریکا از استرداد فتح الله گولن متهم کودتای دو سال پیش، گرو گرفته و با هدف فشار بر دولت آمریکا زندانی شده است.

 مقامات آمریکایی اقدام قضایی ترکیه در خصوص این کشیش را تقبیح کرده و خواستار آزادی وی شدند اما در مقابل مقامات آنکارا، تهدید واشنگتن را دخالت در امور قضایی کشور خود قلمداد کردند.

تهدید ترامپ و واکنش مقامات آنکارا

محکومیت ماجرای کشیش زندانی و اختلاف ترکیه و آمریکا حبس خانگی این کشیش آمریکایی در ترکیه در روابط دو کشور آنقدر اهمیت یافت که موجب واکنش دونالد ترامپ شد و رییس جمهوری آمریکا در پیامی توییتری تهدید کرد: ایالات متحده به دلیل بازداشت طولانی مدت آندرو برونسون که یک مسیحی بزرگ، مرد خانواده و انسانی فوق العاده است، تحریم های گسترده ای را علیه ترکیه اعمال می کند. این مرد با ایمان و بی گناه باید فورا آزاد شود

همچنین مایک پنس معاون اول ریاست جمهوری آمریکا نیز طی سخنانی در وزارت خارجه این کشور اظهار کرد: ایالات متحده تا زمان آزاد شدن کشیش برونسون، این مرد با ایمان و بی گناه تحریم‌های بزرگی را بر ترکیه اعمال خواهد کرد.

بلافاصله پس از این تهدیدات، مقامات آنکارا نیز واکنش نشان دادند به طوری که ابراهیم کالین سخنگوی ریاست جمهوری ترکیه گفت: زبان تهدید آمیز مقامات آمریکایی علیه ترکیه به عنوان یکی از متحدان ناتو، غیرقابل قبول است.

وی بیان کرد: دولت آمریکا که تاکنون هیچ اقدامی در موضوع استرداد فتح الله گولن متهم کودتای ترکیه انجام نداده و با بهانه قرار دادن موضوعی که در اختیار دستگاه قضایی ترکیه است، نمی تواند با تهدیدات خود، کار خود را پیش ببرد.

حامی آکسوی سخنگوی وزارت خارجه ترکیه نیز در اظهاراتی تاکید کرد که ‘کسی نمی‌تواند کشور ما را تهدید کند و به آن دستور دهد.

وی بیان کرد: ترکیه تاکنون هر اقدام لازم را برای ارتقاء روابط میان آنکارا و واشنگتن انجام داده است و ما از مقامات کاخ سفید می خواهیم که در اسرع وقت این نگرش اشتباه را ترک کنند و به گفتگوهای سازنده بازگردند.

وی تصریح کرد: ترکیه یک کشور مستقل و ریشه دار است و در خصوص پرونده این کشیش نیز اطلاعات لازم در اختیار واشنگتن قرار گرفته و گفته شد که رسیدگی به این موضوع در محدوده اختیارات دستگاه قضایی ترکیه است.

مولود چاووش اوغلو وزیر امور خارجه ترکیه نیز در واکنش به این تهدید مقامات آمریکایی تاکید کرد که ‘کسی نمی تواند نظرش را به ترکیه تحمیل کند و تهدید هیچ کسی را نمی پذیریم.

وی گفت: هیچ کسی نمی تواند نظر خود را به ترکیه دیکته کند و ما تهدید را از هیچ کسی تحمل نمی کنیم چرا که حکومت قانون برای همه است و استثنایی ندارد.

عبدالحمید گل وزیر دادگستری ترکیه نیز در پیامی توئیتری به اظهارات مقامات واشنگتن در ارتباط با آزادی کشیش آمریکایی واکنش نشان داد و نوشت: ترکیه کشوری با حاکمیت مستقل است و رسیدگی به پرونده برونسون نیز مانند روندی که در هر کشور مستقل به صورت قانونی انجام می شود، در مراجع قضایی ترکیه پیگیری خواهد شد.

فوآد اوکتای معاون رییس جمهوری ترکیه نیز در پیامی توییتری با بیان این که ‘تهدیدات را تحمل نخواهیم کرد’ نوشت: مخاطبان آمریکایی ما باید به تصمیمات دستگاه قضایی ترکیه که به نیابت از مردم تُرک حکم صادر می کنند، احترام بگذارند.

ایلنور چویک مشاور ارشد اردوغان نیز  با انتشار یادداشتی در روزنامه یئنی بیرلیک نوشت: ترکیه، به هیچ وجه تسلیم فشارها و تهدیدهای آمریکا نمی شود و استفاده از زبان تهدید توسط مقامات واشنگتن علیه آنکارا به منظور حل مشکلات در روابط میان دو کشور نتیجه ای ندارد.

چویک با انتشار یادداشتی تحت عنوان ترامپ، شرایط را به بن بست می کشاند در روزنامه ینی بیرلیک نوشت: محکومیت حبس خانگی آندرو برونسون کشیش آمریکایی در ازمیر و خروج وی از زندان با استقبال بعضی از مقامات واشنگتن همراه بود به طوری که مایک پمپئو وزیر خارجه این کشور از شنیدن این خبر ابراز خرسندی و کاردار آمریکا در ترکیه نیز پیام تشکرآمیزی صادر کرد.

وی واکنش مثبت بعضی از مقامات کاخ سفید را کافی ندانست و اضافه کرد: تداوم استقبال آمریکایی ها از تغییر وضعیت برونسون می توانست به فرصتی مناسب برای آزادی این کشیش محبوس منتهی شود اما پیام توییتری تهدیدآمیز ترامپ و معاون وی علیه آنکارا، کار را سخت و پیچیده تر کرد.

وی تاکید کرد: این گونه تهدیدها موجب تیرگی بیشتر روابط بین دو کشور می شود و به باور من تهدید اخیر ترامپ نه تنها مشکلی را حل نکرد بلکه با آزردن روح جامعه ترکیه، روند تنش زدایی در روابط آنکارا و واشنگتن را به بن بست کشاند.

وی تصریح کرد: پیام تهدید آمیز ترامپ به مفهوم نادیده گرفتن استقلال مراجع قضایی و بی احترامی به جامعه ترکیه است.

همچنین بینالی یلدریم رئیس مجلس ملی ترکیه در واکنش به تهدید تحریم کشورش از سوی رئیس جمهوری آمریکا گفت: اگر آمریکا خواستار توسعه روابط خود با ترکیه است، باید دست از تهدید بردارد.

یلدریم در واکنش به موضع تهدیدآمیز رییس جمهوری آمریکا با بیان این که ملت ترکیه ترسی از تهدید ندارد، افزود: توصیه ما این است که آمریکا زبان تهدید را کنار گذاشته و به دنبال راهی برای کسب اعتماد مردم باشد. وی بیان کرد: ترکیه نیز همانند آمریکا یک دولت قانونمند است و به همین خاطر مقامات واشنگتن باید به تصمیمات قضایی ترکیه احترام قائل شوند.

رییس مجلس ترکیه اظهار کرد: آمریکایی ها در حالی ترکیه را تهدید می کنند که یه فتح الله گولن رهبر کودتاگران دو سال پیش ترکیه و عامل اصلی کودتای ناکام ۱۵ جولای ۲۰۱۶ در خاک خود بدون هیچ محدودیتی پناه داده و از او محافظت می کنند.

این موضع رییس مجلس کنونی و نخست وزیر سابق ترکیه که در روزهای اخیر به صورت جسته و گریخته از زبان سایر مقامات ترکیه نیز بیان شده، نشان می دهد که هر دو طرف آمریکایی و ترک موضوع زندانی شدن کشیش آمریکایی در ترکیه و خودداری آمریکا از استرداد فتح الله گولن مرتبط می دانند.

دوغو پرینچک رهبر حزب وطن ترکیه نیز در گفت وگو با تلویزیون اولوسال به تهدید آمریکا مبنی بر اعمال تحریم‌های سنگین علیه ترکیه واکنش نشان داد و گفت: دوره همکاری نزدیک ترکیه با آمریکا پایان یافته و محکومیت و حبس خانگی آندرو برونسون کشیش آمریکایی در ازمیر را نمی توان فقط در ارتباط با موارد قضایی دانست بلکه این رفتار ترکیه، به واقع رویارویی با آمریکا و فاصله گرفتن از جبهه متحد آنها است.

وی بیان کرد: حمایت آمریکایی ها از گولن، ارسال سلاح به نیروهای گروه  پ.ک.ک در شمال سوریه و عراق و برگزاری تمرین نظامی در دریای مدیترانه همراه با یونان، قبرس و اسراییل، همگی حاکی از تهدید واشنگتن علیه آنکارا است.

وی اضافه کرد: امروز آمریکایی ها دشمنی خود را با ترکیه آشکارا نشان می دهند به طوری که شاهدیم با محکومیت کشیش آمریکایی، مقامات کاخ سفید ترکیه را به اعمال تحریم های سنگین تهدید می کنند.

اصرار ترکیه بر استرداد گولن

 

ترکیه اعلام کرده است که فتح الله گولن با تشکیل گروهی موسوم به ‘فتو’ و با رخنه در تشکیلات قضایی، نظامی، آموزشی و ارکان دولتی، کودتای ۱۵ جولای ۲۰۱۶(۲۵ تیرماه سال ۱۳۹۵) را سازماندهی کرده است.

فتح الله گولن که از سوی دولت ترکیه متهم اصلی و ردیف اول کودتای نافرجام ۲۵ تیرماه سال ۱۳۹۵ اعلام شده، دخالت داشتن در کودتای ترکیه را رد کرده است.

گولن بیش از ۱۷ سال است که در ایالت پنسیلوانیای آمریکا ساکن بوده و هشت درخواست استرداد او به ترکیه از سوی دولت مقامات واشنگتن رد شده است.

وزارت دادگستری ترکیه اخیرا با ارسال مدارک جدیدی از نقش فتح الله گولن در کودتای نافرجام ۱۵ جولای ۲۰۱۶ به مقامات قضائی آمریکا، بار دیگر خواستار استرداد وی شد.

وزارت دادگستری ترکیه در این مدارک مدعی است که فتح الله گولن رهبر گروه موسوم به گولن(فتو) نقش اصلی را در کودتای دو سال پیش ترکیه داشته و باید به ترکیه مسترد و در ترکیه محاکمه شود.

خبرگزاری آناتولی اعلام کرد که در پرونده ارسالی، مدارک و شواهد جدیدی از مکاتبات تلفنی اعضای گروه گولن در ترکیه و رهبر این تشکیلات که در آمریکا زندگی می کند، وجود دارد.

بنا به این گزارش، وزارت دادگستری ترکیه در پرونده ارسالی با تاکید بر این که دستگاه فضائی ترکیه هیچ شبهه ای در مورد نقش رهبری فتح الله گولن در کودتای نافرجام ۱۵ جولای ندارد، خواهان استرداد وی از آمریکا براساس توافقنامه استرداد متقابل مجرمین شده است.

استرداد گولن به ترکیه جزو خواسته های دولت اردوغان از دولت اوباما بود که با مخالفت دولت قبلی آمریکا نیز مواجه شده و موجب تیره شدن روابط دو کشور شد. مردم و دولت ترکیه با خودداری آمریکا از استرداد گولن همواره به صورت آشکار و پنهان اعلام می کنند که کودتای دو سال پیش ترکیه با اطلاع آمریکا و با هدایت و رهبری گولن انجام شده و اصرار مقامات آنکارا نیز برای استرداد در واقع نوعی فشار غیرمستقیم به آمریکاست.

 

بر این اساس اگر درخواست استرداد محقق شود، ترکیه از این موضوع به عنوان موضوعی برای اثبات اقتدار خود استفاده خواهد کرد و زوایای پنهان کودتا بیشتر آشکار خواهد شد و اگر محقق نشود، همواره محملی برای اعمال فشار به آمریکا در دست خواهد داشت.

تحلیل گران سیاسی معتقدند که آمریکا به علت جلوگیری از افشای نقش خود در کودتای دو سال پیش ترکیه و نیز استفاده از شبکه گولن در کشورهای اسلامی، او را به ترکیه مسترد نخواهد کرد./ ایرنا

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است -
آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد -

پایگاه خبری تحلیلی ولات نیوز | اخبار فوری و معتبر آذربایجان غربی با محوریت شهرستان ارومیه